qums

طراحی و ساخت صندلی آموزشی ارگونومیک منطبق با ابعاد تن سنجی دانشجویان

ansari, samira and varmazyar, sakineh (2018) طراحی و ساخت صندلی آموزشی ارگونومیک منطبق با ابعاد تن سنجی دانشجویان. Masters thesis, qazvin university of medical sciences,qazvin,iran.

[img] PDF
Download (279kB)

Abstract

زمینه و هدف: دانشگاه محیط کار تعداد زیادی از دانشجویان می باشد و یکی از مهمترین اجزای کلاس درس و محیط های آموزشی، صندلی می باشد. استفاده از صندلی هایی با طراحی مناسب، منجر به کاهش خستگی و ناراحتی در وضعیت نشسته شده و با ایجاد ایستگاه کاری فاقد استرس، تمرکز و یادگیری را نیز افزایش می دهد. همچنین طراحی صحیح صندلی¬ها بر پایه ی ارگونومی و متناسب با خصوصیات آنتروپومتری، ضمن افزایش بهره وری و ارتقاء کیفیت آموزش، سبب تشویق دانش پژوهان به عادت درست نشستن و به تبع آن کاهش اختلالات اسکلتی-عضلانی می شود. لذا این مطالعه به دنبال ارزیابی تعدادی از صندلی های دانشجویی موجود از دیدگاه ارگونومی و طراحی و ساخت صندلی آموزشی ارگونومیک منطبق با ابعاد آنتروپومتریک دانشجویان می باشد. مواد و روش كار: در این مطالعه¬ی تجربی-کاربردی، ابعاد آنتروپومتری 207 نفر از دانشجویان دختر و پسر دانشگاه علوم پزشکی قزوین که به صورت طبقه بندی- تصادفی انتخاب شده بودند، مورد اندازه گیری قرار گرفت. 19 بُعد آنتروپومتریکی دانشجویان اندازه¬گیری شد و سپس با ابعاد 5 نوع صندلی موجود در دانشگاه و 2 نوع صندلی خریداری شده از بازار مورد مقایسه قرار گرفت. در نهایت ابعاد استاندارد صندلی ارگونومیک به¬دست آمده و در نرم افزار CATIA طراحی شده و سپس نمونه اصلی آن به¬صورت پرینت سه بُعدی ساخته شد. جهت ارائه آمار توصیفی و برآورد صدک هر یک از ابعاد آنتروپومتری به منظور طراحی صندلی، از نرم افزار SPSS نسخه 20 و هم چنین جهت رسم نمودارها از نرم افزار EXCEL استفاده شد. یافته‌ها: یافته های این پژوهش نشان داد که دانشجویان روی صندلی¬های بلندتر از حد استاندارد (عدم تطابق بیش از 85%) می نشینند. تناسب عمق نشیمنگاه تمامی صندلی¬ها به غیر از صندلی 4 و 6، بالاتر از 75 درصد گزارش شد. پهنای نشیمنگاه صندلی 3 دارای کم ترین تناسب و در بیش از 70 درصد موارد کم¬تر از حد استاندارد بود. صندلی 2 کم¬ترین تناسب (10/63%) را از نظر ارتفاع میز و صندلی¬ 5 کم¬ترین تناسب (22/7%) را از جهت ارتفاع پشتی داشت. ارتفاع نشیمنگاه در صندلی طراحی شده 33 سانتی متر به¬دست آمد که با در نظر گرفتن 3 سانتی¬متر برای پاشنه و 8 سانتی متر برای ارتفاع زیرپایی، 44 سانتی متر در نظر گرفته شد. عمق نشیمنگاه و پهنای نشیمنگاه به ترتیب 41.98 سانتی متر و 45.5 سانتی متر لحاظ گردید. ارتفاع قابل تنظیم میز 29-19 سانتی¬متر و طول میز 51 سانتی متر در نظر گرفته شد. فاصله میز جانبی از پشتی نیز 28 سانتی متر برآورد گردید که این میز قابلیت جابجایی به جلو و عقب را دارد تا افراد به راحتی بتوانند فاصله میز را در فاصله دلخواه از بدن خود تنظیم نمایند. پهنای میز 53.93 سانتی متر محاسبه گردید و به دلیل الزامات طراحی و به منظور اطمینان از اینکه میز به¬طور کامل روی دسته ها قرار گیرد، این بُعد 65 سانتی¬متر در نظر گرفته شد. ارتفاع پشتی 54 سانتی¬متر و زاویه قابل تنظیم پشتی 105-95 درجه در نظر گرفته شد. نتیجه‌گیری: هیچ یک از صندلی های مورد ارزیابی به¬طور کامل با ابعاد آنتروپومتریک دانشجویان تناسب نداشتند. بالاترین عدم تناسب در صندلی های مورد ارزیابی در دو بُعد ارتفاع نشیمنگاه و ارتفاع میز جانبی مشاهده گردید. این عدم تناسب¬ها نشان¬دهنده¬ی عدم توجه شرکت های تولیدکننده صندلی های آموزشی به مسائل ارگونومی و آنتروپومتری می باشد. لذا ضرورت دارد که صنعت گران با استفاده از داده هاي آنتروپومتري، در نظر گرفتن اصول ارگونومي و پراكندگي ابعاد آنتروپومتریکی قوميت ها و گروه های سنی مختلف اقدام به طراحي و ساخت صندلی نمايند. همچنین استفاده از نظرات کارشناسی متخصصین رشته¬ی بهداشت حرفه ای و ارگونومی در هنگام طراحی و ساخت صندلی نیز می تواند در کاهش وضعیت های بدنی نامناسب دانشجویان و کاهش بروز ناراحتی¬های اسکلتی-عضلانی در آنها مؤثر باشد. در این مطالعه جهت تناسب بین ابعاد آنتروپومتریک دانشجویان و مبلمان آموزشی، یک صندلی دانشجویی ارگونومیک با بخش های مختلف قابل تنظیم طراحی گردید. كليد واژه‌ها: طراحی، ساخت، صندلی آموزشی، ارگونومیک، آنتروپومتری

Item Type: Thesis (Masters)
Subjects: R Medicine > RN Health
R Medicine > RN Health > RN1003 Occupational Health
Divisions: University Thesis > Faculty of Health > Professional Health
Depositing User: Health School Students
Date Deposited: 13 May 2018 06:06
Last Modified: 13 May 2018 06:06
URI: http://eprints.qums.ac.ir/id/eprint/7482

Actions (login required)

View Item View Item